Als uw longkanker niet meer kan worden behandeld

Praten over doodgaan

In deze fase is de dood zeer nabij. Het verschilt of patiënten en hun naasten over die naderende dood samen praten. Bij de meeste patiënten wordt de dood in de loop van hun ziekte een minder beladen gespreksonderwerp.

“In de loop van de ziekte van mijn man zijn we meer over de dood gaan praten. Nu is het een gewoon onderwerp geworden. Het klinkt misschien gek, maar we hebben het er gewoon over met de kinderen hoe het zal zijn als hij er niet meer is. Hij heeft ook alles geregeld voor zijn begrafenis.”
   Echtgenote van patiënt, 60 jaar

Maar er zijn ook patiënten die niet over hun dood praten.

“Toen mijn man op sterven lag, verzette hij zich nog steeds tegen zijn dood. De nachtzuster zei toen tegen me: ‘U moet uw man wel vertellen dat hij doodgaat.’ Ik dacht: ‘Moet ik dat nu nog doen? Hij heeft er nooit over willen praten en dan moet ik hem dat zeker op zijn sterfbed nog eens gaan inpeperen.’
   Weduwe van patiënt, 52 jaar

Dat hoeft overigens niet te betekenen dat ze niet weten dat ze doodgaan.

“Mijn man wist wel dat hij doodging. Na zijn dood heb ik bij alle zakelijke papieren een brief gevonden die hij heeft geschreven aan mij en de kinderen. Daarin bedankt hij ons voor alles wat we voor hem hebben gedaan en schrijft hij heel gelukkig met ons te zijn geweest.”
   Idem bovenstaande citaat.

Er zijn mensen die niet over hun naderende dood willen of kunnen praten. Als naasten wel de behoefte hebben om erover te praten, kan dat moeilijk zijn. Het is dan de vraag of u er als partner over moet beginnen. Het onderwerp voorzichtig aansnijden en aangeven dat u er graag over wilt praten kan goed werken. Soms is het zo dat beide partners er wel over willen praten, maar dit niet doen omdat ze elkaar willen sparen en geen verdriet willen doen. Als uw partner echter volhoudt er niet over te willen praten, is het vaak beter om het te laten. Dwingen is meestal geen succes. Het kan helpen om iemand anders te vragen erover met de patiënt te praten.
Het kan soms verwarrend zijn als de patiënt plannen maakt voor de toekomst, waarvan u weet dat ze niet kunnen worden uitgevoerd. Het lijkt dan alsof de patiënt niet weet hoe ernstig zijn situatie is. Dit is lang niet altijd het geval. Plannen maken en over de toekomst praten kunnen op zichzelf al heel prettig zijn.

“Ik lag in het ziekenhuis voor een bloedtransfusie. Met mijn vrouw keek ik foto’s van onze vakanties in Italië en we hadden het erover om volgend jaar weer te gaan. De dokter kwam aan mijn bed en zei: ‘Ik moet met u praten. U weet toch wel dat we niets meer voor u kunnen doen in de zin van genezen en uw leven verlengen?’ Hij had ons horen praten. Ik zei tegen hem: ‘Dokter, vier jaar geleden is me dat gezegd en ook dat ik waarschijnlijk niet langer dan twee jaar zou leven. Toen de kanker terugkwam heeft u het gezegd. En toen ik niet meer behandeld kon worden nog eens. Nu zegt u het weer. Ik weet het. Laat mij nou lekker met mijn vrouw plannen maken over Italië. Dat is toch zeker niet verboden?’”
   Meneer J., 58 jaar