Voor familie en vrienden

Hoe u kunt helpen

Als iemand in uw omgeving of zijn partner longkanker heeft is het soms moeilijk om te bepalen hoe u zich moet opstellen. Moet u zelf over de ziekte beginnen of moet u juist afwachten totdat de ander er iets over zegt? Het kan ertoe leiden dat u zich onhandig of ongemakkelijk voelt. Zeker als niemand erover begint. Een goede oplossing is vaak door het gewoon te vragen: ‘Wat wil je het liefste? Wil je praten of liever niet? Wil je dat ik je ernaar vraag of heb je liever dat ik je met rust laat?’

“Mijn vader sprak niet over zijn ziekte. Alleen met mijn moeder had ik het erover. Ik vond dat een rare situatie. Uiteindelijk heb ik hem gevraagd of hij er niet over wilde praten. Hij streek me over mijn haar en zei: ‘Het is goed zo lieverd, laat maar.’ Ik begreep die reactie wel. Mijn vader is geen prater. Toch was ik blij dat ik erover was begonnen. Ik had hem de mogelijkheid gegeven om te praten en als ik niets had gezegd was ik met een raar gevoel blijven zitten.”
   Dochter van patiënt, 26 jaar

“Jan en ik kennen elkaar al vanaf school en zijn goed bevriend. Als er iets vervelends gebeurt, heeft Jan zoiets van ‘dat gaat wel weer over’. Maar toen hij longkanker kreeg, was dat toch iets anders. We hadden het er allebei niet over. Ik wist niet of hij dat wel wilde. Op een gegeven moment heb ik toch maar gevraagd of hij erover wilde praten. Nou, dat wilde hij graag, want hij had het er erg moeilijk mee. Dat was heel prettig en sindsdien kunnen we er makkelijker over beginnen.”
   Vriend van patiënt, 56 jaar

U kunt ook vragen of u kan helpen met praktische dingen, zoals de kinderen opvangen, de patiënt naar het ziekenhuis brengen, boodschappen doen of schoonmaken. Soms is het voor anderen makkelijker hulp te accepteren als u concrete voorstellen doet. Door bijvoorbeeld te vragen: “Ik doe morgen boodschappen, wat kan ik voor je meenemen?” Of: “Zal ik volgende week dinsdag voor jullie koken en het eten komen brengen?“

“De man van mijn vriendin heeft longkanker. Ze hebben een gezin en mijn vriendin werkt. Dus het is voor haar erg druk. Zij is iemand die altijd alles onder controle heeft en geen hulp nodig heeft. Ik heb gevraagd of ze het allemaal aankon en gezegd dat ik best wat wilde doen. Nou, dat was helemaal niet nodig. Op een gegeven moment was ik bij haar en ik zag hoe moe ze was. Ik heb toen gezegd: ‘Morgen haal ik de kinderen op van school en dan eten ze bij mij.’ Ze knikte onmiddellijk. Nu komen haar kinderen iedere week een keer eten.”

Maar ook voor wat afleiding zorgen of een praatje maken, kan erg helpen. Dit geldt zowel voor de patiënt als zijn of haar partner.

“Mijn dochter komt mij iedere week een middag aflossen en kookt dan ook. In het begin wilde ik daar niets van weten. Maar ze stond erop. Ze kwam en zei gewoon: ‘Ma, trek je jas aan en ga iets leuks doen. Ik wil je voor zes uur niet meer zien.’ Nu kijk ik er echt naar uit. Ik ga naar een vriendin of gewoon winkelen in de stad. Het is zo lief van haar, ze zag precies wat ik nodig had.”
   Echtgenote van patiënt, 63 jaar

Het kan ook voorkomen dat patiënten liever met rust worden gelaten. Ze voelen zich misschien te ziek voor bezoek of maken een drukke tijd door gedurende de behandeling. Of ze hebben gewoon even geen behoefte aan andere mensen. Probeer dat te begrijpen en trek u dat niet te persoonlijk aan. Dat hoeft overigens ook niet te betekenen dat u niets van zich laat horen. Het kan voor de patiënt juist heel prettig zijn dat u laat weten dat u aan hem of haar denkt door bijvoorbeeld een kaartje of bloemetje te sturen.

“Tijdens mijn ziekte heb ik mijn vrienden echt verwaarloosd. Het was niet dat ik niet meer om ze gaf, maar ik had er gewoon de energie niet voor. We hielden alle contacten af. Er waren mensen die daar moeite mee hadden. Mijn zus begreep het echter volkomen. Zij stuurde ons regelmatig een heel lief kaartje. Dat heb ik erg op prijs gesteld.”
   Dhr C., 64 jaar