Euthanasie en andere verklaringen
Lees verder |
Er zijn mensen die invloed willen hebben op de wijze en het tijdstip waarop ze sterven. Euthanasie is voor hen een mogelijkheid. Euthanasie betekent dat een arts op uw uitdrukkelijk en herhaaldelijk verzoek een einde aan uw leven maakt als u ondraaglijk lijdt. Euthanasie kan dus niet altijd. Euthanasie is nog steeds bij wet verboden tenzij er aan bepaalde zorgvuldigheidseisen is voldaan. Deze zijn: de patiënt moet bij volle bewustzijn, weloverwogen en in alle vrijheid om de euthanasie vragen, de patiënt moet ondraaglijk lijden hebben dat niet op een andere manier behandeld kan worden en het lijden moet uitzichtloos zijn Als aan die voorwaarden is voldaan, mag een arts euthanasie uitvoeren. Hij moet dit dan wel melden bij een commissie die nagaat of hij zich aan de regels heeft gehouden.
De redenen waarom mensen euthanasie willen lopen uiteen. Meestal zijn ze bang voor een lijdensweg met pijn en ontluistering en willen ze dat voorkomen. Vaak hebben ze van nabij meegemaakt dat iemand op een nare manier is overleden.
“Mijn oudste zuster had kanker en heeft vreselijk geleden voor ze stierf. Ik heb dat van dichtbij meegemaakt en daarna een euthanasieverklaring getekend. Ik wil die lijdensweg absoluut niet. Nu ik zelf longkanker heb wil ik dat de dokter mijn leven beëindigd voor ik er zo erg aan toe ben als mijn zuster.”
- Meneer Q., 58 jaar
Als u denkt over euthanasie, is het goed om daar op tijd en regelmatig met uw huisarts over te praten. Euthanasie is voor artsen een moeilijk iets en ze moeten zelf ook toegroeien naar de beslissing om het te doen. U zult aan uw arts moeten duidelijk maken waarom u euthanasie wilt en waarom volgens u andere manieren van hulp, zoals pijnbestrijding, niet voldoende zijn.
U kunt ook een euthanasieverklaring invullen, waarin u aangeeft in welke situaties u euthanasie wilt. Dit kan belangrijk zijn voor situaties waarin u niet meer in staat bent om uw mening kenbaar te maken ofwel wilsonbekwaam bent geworden. U kunt iemand aanwijzen (machtigen) om uw belangen te behartigen als u dat niet meer kunt en dit schriftelijk vastleggen.
“Mijn vader wilde niet dood. Toen hij te horen kreeg longkanker te hebben wilde hij ervoor vechten om bij ons te blijven. Maar hij heeft direct gezegd, dat als er niets meer aan te doen zou zijn en hij pijn zou krijgen of niet meer wist wat hij deed, hij euthanasie wilde. Dat heeft hij met de huisarts en ook met de longarts besproken. Hij heeft aan mij gevraagd of ik daarvoor wilde zorgen, als hij dat zelf niet meer kon. Hij heeft me zijn euthanasieverklaring laten zien en daar moest ik ook een handtekening inzetten.”
- Dochter van patiënt, 38 jaar
Het is belangrijk om uw euthanasieverklaring regelmatig te vernieuwen. Anders loopt u de kans dat er wordt gezegd dat u in de tussentijd van mening kunt zijn veranderd. Overigens veranderen patiënten in de loop van hun ziekte vaak ook van mening en verschuiven ze hun grenzen van wat ze als ondraaglijk lijden beschouwen.
“Mijn vader zei altijd als ik niet meer kan lopen, volledig verzorgd moet worden en pijn krijg, wil ik euthanasie. Hij was daar heel stellig over. Toen hij longkanker kreeg bleef hij dat zeggen. Maar toen hij niet meer kon lopen zei hij: ‘Het is eigenlijk nog wel te doen, want ik kan met een rolstoel overal komen.’ Toen hij in bed kwam te liggen en met alles verzorgd moest worden vond hij dat wel erg, maar minder dan hij had gedacht. Hij zei: ‘Ik kan met jullie praten en televisie kijken, dat is heel wat.’ Hij sprak niet meer over euthanasie. Pijn heeft hij eigenlijk nauwelijks gehad. Op het laatst een beetje, maar daarvoor heeft hij morfine gekregen. Hij is zonder euthanasie rustig overleden.”
- Dochter van patiënt, 40 jaar
Als u een euthanasieverklaring heeft, betekent dit niet dat u ook euthanasie zult krijgen. Zo’n verklaring is meer een hulpmiddel. Het is uiteindelijk de beslissing van de arts of hij uw verzoek uitvoert en u zult er dus vooral met hem over moeten praten.
Er zijn ook mensen die om euthanasie vragen, maar eigenlijk iets anders bedoelen. Bijvoorbeeld dat de arts helpt wanneer er pijn of ander lijden is. Het is daarom goed om met uw arts te praten over wat u precies wilt en wat de mogelijkheden zijn.
“Ik heb met de dokter over euthanasie gepraat. Hij vroeg me wat ik precies wilde dat hij deed. Ik heb gezegd dat ik niet wil lijden en daar niet om wil hoeven smeken. De dokter zei dat dat zonder euthanasie ook heel goed mogelijk is. Hij heeft me beloofd om me niet in de steek te laten. Dat is wat ik wil.”
- Meneer G., 74 jaar
Er zijn ook verklaringen waarin u kunt aangeven dat u in bepaalde situaties niet wilt dat uw leven wordt verlengd. Dus dat er geen medische handelingen worden verricht, zoals beademen, reanimeren, het behandelen van aandoeningen waaraan u rustig kunt overlijden (bijvoorbeeld een longontsteking) en het geven van kunstmatige voeding of vocht. Net als bij euthanasie is het goed om daarover met de huisarts te praten. Hierbij is het echter ook van groot belang om dit in het ziekenhuis waar u onder behandeling bent, en zeker als u wordt opgenomen, kenbaar te maken.
Er worden hier een aantal patiënten uitspraken aangehaald waarvan het maar de vraag is of deze een euthanasie rechtvaardigen, bv de allereerste. Ook kan een gemachtigde wel om euthanasie vragen maar dat is niet rechtsgeldig, de patiënt zal dat toch zelf mioeten doen en als hij hiertoe niet meer in staat is door bv verminderd bewustzijn vervalt (helaas) een van de zorgvuldigheidscriteria!